Between heaven and hell there’s always Hollywood

bartonfinkDe film Barton Fink van Joel en Ethan Coen zag ik in de bioscoop, ik vermoed in 1991. Gisteren keek ik voor de tweede keer. Wat me in 1991 een film over vermalen schrijversdromen leek – Barton Fink wordt door Hollywood opgenomen en langzaam vermalen, ongeveer zoals William Faulkner en John Fante en vele anderen in de jaren dertig en veertig van de vorige eeuw – leek me gisteren plotseling een studie over, oh God, ik ga dat echt opschrijven, artistieke integriteit en de botsing tussen leven en kunst – in een tijd van crisis. Het is dus een… actuele film, al zijn films over crisissituaties altijd wel, ten naaste bij, actueel.

John Turturro speelt Barton, een (joodse) schrijver in New York aan het einde van de jaren dertig. Hij heeft enig succes en net zo veel pretentie. Hij wil schrijven voor en over ‘de gewone man’. Daar word je natuurlijk niet heel rijk van en daarom laat hij zich als scriptschrijver inlijven door de studio Capitol en krijgt een worstelfilm toegewezen. Plat gooi- en smijtwerk, met veel scènes voor mannen in strakke worstelpakken. Fink ervaart deze botsing tussen zijn ambitie en het verdienen van veel geld als een (tijdelijk?) verblijf in de hel.

In de film heet die hel Hotel Earle. Fink, geobsedeerd door ‘de gewone man’, wil niet in een chique hotel. Hij wil ‘less Hollywood’, en komt daarom terecht in dit uitgezakt en stoffig, slecht onderhouden, muf en bedompt maar toch ooit stijlvol geweest gebouw. De duivel en duvelstoejager op de begane grond is Steve Buscemi (Chet), de liftbediende brengt je van beneden naar boven (en terug), en op de zesde verdieping woont de gekwelde opper-satan John Goodman (Charlie Meadows), die brandverzekeringen verkoopt en zich gaandeweg ontpopt tot seriemoordenaar. Hij heeft permanent een oorontsteking en ergert zich aan de liefdesgeluiden die hij uit andere kamers opvangt. Op het briefpapier van het hotel staat de zin: ‘A day or a lifetime.’

Maar voor Fink breidt de hel zich in Hollywood ook uit naar de wereld buiten het hotel. Zijn chef Jack Lipnick (gespeeld door Michael Werner) en diens slaafje Lou Breeze (erg fijn vertolkt door John Polito) maken het de schrijver Fink, die al snel na zijn aankomst in Hollywood aan een schrijfblokkade van gigantische omvang begint te lijden, niet gemakkelijk. Fink weet letterlijk niet waar hij het zoeken moet – en hoewel John Goodman in een mix van homo-erotische aantrekkingskracht (let op de worstel-scène tussen Goodman en Turturro en zie hoe Goodmans oor aan het eind, als er een heftige confrontatie is tussen Fink en Meadows, begint te lopen) en ongebreideld sadisme (hij vermoordt de vrouw op wie Fink verliefd is, de door Judy Davis gespeelde Audrey Taylor, de assistente en geliefde van de verloederde schrijver W.P. Mayhew, en suggereert op het eind hetzelfde met zijn ouders en oom gedaan te hebben) voor aardig wat problemen zorgt, is hij toch degene die hem, uiteindelijk, verlost.

Want Barton Fink krijgt zijn script geschreven terwijl Meadows het ondankbare veldwerk (moorden, het lijk opruimen, de politie afleiden en uitschakelen) verricht. Sterker, Fink is na het uiteindelijk voltooien van zijn script heel tevreden over zijn eigen werk. Het beste dat hij ooit schreef, vindt hij zelf. Hij wordt niet zo’n schrijver als Faulkner of Fante, die in de film schuil gaan achter het personage W.P. Mayhew (John Mahoney). Hij gaat niet kopje onder in drank en zelfbeklag. Hij breekt uit de fabriek die Hollywood heet via zijn fictie, terwijl Meadows de wereld op afstand houdt en uitschakelt.

Uiteindelijk komt Fink terecht in de ‘echte wereld’, waar de Tweede Wereldoorlog inmiddels is begonnen. Die zal zorgen voor een filiaal van Hotel Earle waarin het nog veel lastiger is om te overleven dan in de vestiging waar Barton Fink net uit is ontsnapt – maar dat weet hij nog niet als hij op het strand zit en ziet hoe fictie en werkelijkheid met elkaar in evenwicht lijken te komen.

Advertenties

Een gedachte over “Between heaven and hell there’s always Hollywood

  1. Gisteren en vannacht na een migraineaanval (orkaan van vierendertig uur) je blog gelezen en docu Mappelthorpe gekeken en dat was een interessante ervaring. fascinatie, afkeer, vervreemding, altijd goed, zo’n cocktail. Zeker als je hersencellen sowieso al uit het gareel lopen. Dank daarvoor.

    Mariëtte

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s