Wat doet een kunstenaar de hele dag?

14876315_10211234595687106_1634536433_oVolgens het CBS is een allochtoon een: ‘Persoon die in Nederland woonachtig is en van wie ten minste één ouder in het buitenland is geboren. Wie zelf in het buitenland is geboren, hoort tot de eerste generatie, wie in Nederland is geboren, hoort tot de tweede generatie.’ De moeder van mijn vader kwam uit België. Haar ouders, zuivere allochtonen dus, verhuisden van Belgisch Limburg naar Nederlands Limburg. Zij was allochtoon van de tweede generatie, ook al bestond dat woord toen nog niet. Heel misschien is mijn oma ook nog net in België geboren, dat weet ik niet, heel lang heb ik gehoopt van wel; het zou me net genoeg Belgisch, of Vlaams bloed geven om er een beetje mee op te scheppen. Mijn ijdele hang naar vreemd bloed.

Gisteren was het zo’n mooi weer dat het bijna pijn deed. Dit zijn de dagen waar we straks, als het koud is en grijs, op moeten teren – en daarom haalt het weer nog een paar keer alles uit de kast. Toen ik terugkwam op de kade was er een ontvangstcomité dat bestond uit gevallen bladeren, zonlicht en de majestueuze rij bomen waar ik langzaam maar zeker aan gehecht ben geraakt. De rood-witte kater van een van de lagere nummers kwam me tegemoet, zoals bijna altijd als ik de kade opdraai, hij heeft er een radar voor denk ik, om me een paar kopjes te geven. Aaien mag ik hem niet, daar houdt hij niet van. Ik moet gewoon elke dag even stilstaan en hem langs mijn broekspijpen laten schurken.

In de BBC4-serie What Do Artists Do All Day is vorig jaar een film verschenen over Tracey Emin. We zien haar door haar behoorlijk grote atelier(gebouw) lopen, grapjes maken met haar medewerkers, voorbereidingen treffen voor een grote tentoonstelling in Oostenrijk, waar werk van haar wordt getoond, samen met werk van Egon Schiele. Wonderlijk om te zien hoe haar schilderwerk past bij dat van iemand die honderd jaar eerder dan Emin werkte. Kunst is misschien altijd het antwoord op kunst. Emin heeft het echt ‘gemaakt’, maar in de film zien we toch iemand die voortdurend verbaasd is dat het zover is gekomen. Ze benadrukt zelfs dat ze heus wel kan schilderen en zeven jaar gestudeerd heeft om die staat te bereiken. Een enfant terrible dat serieus genomen wil worden en niets zo vreest als het moment waarop ze inderdaad serieus genomen wordt, en afsterft.

Ik sprak gisteren met iemand die de dag ervoor nog in Gdańsk was. Dantzig, dacht ik. Hanzestad. Vrijstad. De Tweede Wereldoorlog, dacht ik ook, en: Die Blechtrommel. Zee, mijmerde ik, havens, die zwaar katholieke man met die snor die eind jaren tachtig bijna elke dag op het journaal was (dat nog werd gelezen door Joop van Zijl of zijns gelijken). De Paus, Holger Czukay en voetbalstadions waarin het leger toezicht hield op armoedzaaiers die een keer per week mochten juichen voor de door de plaatselijke industrie gesponsorde staatsamateurs. Dat laatste verzon ik er zelf bij, het had niet per se iets met Gdańsk te maken, maar meer met de clichématige beelden die ik van oudsher aan ‘het oosten’ hang, ook al was nou net dat deel van wat nu Polen heet heel lang nog niet het oosten, maar Pruisen, westers, rijk, een handelsgebied. Het Lübeck van Thomas en Heinrich Mann was maar 700 kilometer ver en was net zo goed een Hanzestad. Ooit kon je van Roermond naar Gdańsk, onder bescherming van handelaren uit Lübeck.

Het duizelde me van een verlangen naar een verte die ik niet kende, maar onmiddellijk kon invullen met beelden die ik blijkbaar voorradig had. Met de auto zou ik, als ik een rijbewijs had, ongeveer 12 uur onderweg zijn en bijna 1200 kilometer overbruggen. De trein doet er ruim 18 uur over. Te voet zou ik, flink doorstappend, na 212 uur ter plekke moeten zijn (en mag ik af en toe gebruik maken van een veerboot). Met de fiets is het 57 uur, inclusief dezelfde veerdiensten. Het vliegtuig brengt me in 1,5 uur, maar dan moet ik wel rekening houden met wachttijd vooraf en tijdverlies na het uitchecken.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s