De vrouwen van Helmut Newton zeggen nooit ‘hoi’

Helmut NewtonDe vrouw die vroeger alleen ‘hoi’ tegen me zei las zichzelf terug in mijn blog. ‘Wordt het een serie,’ vroeg ze. Ik zei: Ik denk van wel. Ze zei dat ze de eerste zinnen al had bedacht. Oh ja? Ja: ‘De vrouw die vroeger alleen ‘‘hoi’’ tegen me zei las zichzelf terug in mijn blog. ‘‘Wordt het een serie,’’ vroeg ze.’ De vrouw die vroeger alleen ‘hoi’ tegen me zei vond een serie wel een goed idee. 

Niet lang geleden was ik naar de expositie van Helmut Newton in Foam. Newton is een fotograaf wiens vrouwen nooit ‘hoi’ zeggen. Het enige wat ze misschien wel doen, is de scherpe hak van hun (prachtige) schoenen in je schedel slaan. Newtons vrouwen zijn zo koel als een gletsjer, en op het oog even onbeweeglijk; het is bijna onvoorstelbaar dat zijn foto’s voor reclamecampagnes werden gebruikt.

De vrouw die vroeger alleen ‘hoi’ tegen me zei is haar huis aan het opruimen. Ze heeft te veel spullen, het moet maar eens afgelopen zijn met al die overbodige dingen om haar heen. Ik mag, als ik dat wil, een stoel van haar hebben, een Ikea-perversie van een plywoodstoel. En een stofzuiger en een stapel ‘obscure boeken’. Maar ik wil die stoel niet, ik heb niet lang geleden een stofzuiger gekocht en ik weet niet wat ik met al die obscure boeken moet.

Helmut Newton gebruikte een tijdlang paspoppen én levende modellen, die dan getweeën op een foto voorkwamen. Je moet soms goed kijken om te kunnen zien wie het levende model is en wie de paspop. Er zijn ook foto’s van Helmut aan het werk, altijd bijgestaan door zijn vrouw, die samen met hem heerste over de levende modellen. Newton schijnt niet meteen de aardigste man ter wereld te zijn geweest. Op de een of andere manier neemt me dat wel voor hem in.

Voordat ik de tentoonstelling in Foam bezocht, dacht ik dat Newton een soort ‘Nieuwe Revu uit de jaren tachtig fotograaf’ was, de maker van prikkelfoto’s uit de leesportefeuille waarop mijn oma een abonnement had. Mijn oma las alleen maar de Margriet en ‘de boekjes’, dat wil zeggen: de romantische verhalen, altijd 48 bladzijden, gedrukt op krantenpapier, geniet en met een felgekleurd en glanzend omslag. De Nieuwe Revu was voor mijn broer en mij.

De vrouw die vroeger alleen ‘hoi’ tegen me zei schudt het hoofd.

Helmut Newtons werk was voor mij een echt een verrassing. Zijn esthetiek is heel ‘scherp’, hij zet alles en iedereen niet alleen letterlijk naakt neer, meestal goed in het licht, de contouren scherp afgebakend, alsof er met alle geweld een scheiding moet worden gemaakt tussen mens en wereld. De vrouwen (en mannen) die hij portretteert staan, zelfs als ze in groepen opereren, op een zelfbewuste en toch te geposeerde manier, alleen. De fotograaf heeft ze vastgelegd. Het beeld van de gefotografeerde persoon heeft hij laten ontstaan in de microseconde die het duurt om het spel van licht en contrast dat hij wilde vangen vast te leggen.

Ik zag ook een merkwaardige tegenstelling tussen zijn werk en dat van Francesca Woodman, dat een paar maanden eerder in Foam was te zien. Was bij Woodman alles persoonlijk, en kwetsbaar, Newton houdt alles wat als ‘persoonlijk’ kan worden aangeduid buiten zijn werk, alles wordt gestileerd en ‘mooier’ gemaakt, of juist minder mooi, alles is doordrenkt met een esthetiek die Woodman bijna niet kon opbrengen. Woodmans werk ging over haarzelf. Newtons werk waarschijnlijk ook, maar dan verstopt onder een dikke laag ‘glamour’.

De vrouw die vroeger alleen ‘hoi’ tegen me zei leest weblogs die ik alleen met afgewend gelaat kan bezoeken. Ze pest me ermee. Ze zegt dat de schrijvers die ik liever niet lees heel erg goed zijn, omdat ze weet dat ik daar altijd op reageer. Wat dat betreft ben ik geruststellend voorspelbaar. Af en toe kijk ik stiekem op die weblogs. Hoewel ik in mijn vooroordeel word bevestigd, zou ik soms kunnen toegeven dat ze gelijk heeft. Maar voordat ik dat doe, moet er nog wel een zeegelijke hoeveelheid water door de Vecht zijn gestroomd.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s