Lezen (33)

Een hoofdstuk uit Eric de Kuypers nieuwe boek heet ‘Lectuur’.  De Kuyper gaat, zoals De Kuyper dat nu eenmaal doet, flanerend door zijn leeservaringen, ondertussen docerend zonder een echte docententoon aan te slaan. Ik lees ze graag, teksten over lezen, over lectuur. Daarmee bedoel ik niet: essaybundels, of bundelingen van recensies, maar boeken of artikelen waarin van het leesavontuur verslag wordt gedaan.

De Kuyper is iemand die gemakkelijk bewondert, maar soms heeft hij last van humeurigheid en dan gooit hij er de beuk in. Natuurlijk doet hij dat op elegante wijze, want De Kuyper is niet het type dat er met een mokerhamer op los mept. Zijn stijl is een lappendeken van Franse, Vlaamse, Angelsaksische en Duitse esprit, en de Nederlandse gewoonte om in een polemiek tegenstanders eerst te vermorzelen en vervolgens te verbranden, om de as tot slot in de Grand Canyon te smijten, is hem vreemd.

Maar ik geniet wel van dit soort zinnen: ‘Of ik de laatste Coetzee heb gelezen? Nee, want ik heb twee boeken van hem gelezen en dat volstaat voor de rest van mijn leven.’ Verder geen woord meer over deze Nobelprijswinnaar. We weten echter wel hoe De Kuyper over zijn werk denkt. Deze twee zinnen zijn net zo effectief als een artikel van 2000 woorden, of effectiever.

De Kuyper heeft een gezonde afkeer van dwang. Zo krimpt hij ineen als De hoed van tante Jeannot op een Vlaamse leeslijst wordt opgenomen: ‘… dat is volkomen fout. Dat boek gaat over mijn kinderjaren en welke adolescent heeft behoefte om iets over de kinderjaren te lezen? Die liggen toch achter hem?’

Op bladzijde 192 schrijft De Kuyper: ‘Als je iets wilde lezen bij ons thuis, was je gedwongen om boeken voor volwassenen te lezen. Veel kinderboeken waren er niet; en naar een bibliotheek gingen we niet.’ Een bladzijde eerder lees ik: ‘Bovendien werd ik volledig vrij gelaten in mijn lectuur. “Wat hij begrijpt, begrijpt hij. En wat hij niet begrijpt, dat begrijpt hij niet.” Zo lapidair formuleerde ma haar opvoedende taak betreffende mijn leescultuur.’

Wat een hartverwarmende passage, in deze tijd van young adult books. Ik herinner me precies de sensatie die je kon overvallen als je een boek voor volwassenen las, een boek dat nog vele onduidelijke passages bevatte. Ooit, ooit zou je het begrijpen; en om dat ooit te kunnen doen moest je lezen, almaar doorlezen.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s