Lezen (23)

Het ergste is, als er tijdens een feest iemand bij wordt geroepen die ‘ook veel leest’. Voordat je het weet, bevind je je in een gesprek over het nieuwe boek van Connie Palmen. Dat je niet gelezen hebt, iets wat je – een grove fout – eerlijk toegeeft.

De vraag ‘waarom’ beantwoord je ook nog eerlijk (weer een fout), en vanaf dat moment word je een arrogante eikel gevonden die alles beter weet, een elitaire scherpslijper die de lectuurgenoegens van andere mensen probeert te vergallen.

Iets minder erg, maar zeker niet veel minder erg, is een ontmoeting met iemand die veel titels van buiten kent en bij jou wil controleren of je hem daarin kunt navolgen. ‘Ken je [titel]?’ ‘Nee.’ ‘Ken je [titel]?’ ‘Nee.’ ‘Maar dan ken je toch zeker wel [titel]?’ ‘Nee.’ ‘Ja maar [titel] heb je vast en zeker gelezen? Vooral dat stuk over die moeder is erg goed.’ ‘Nee.’ Einde gesprek.

Het meest hou ik van de mensen die er, ook in het openbaar, frank en vrij voor uitkomen dat die hele literatuur ze van onder tot boven en van vroeger tot nu finaal gestolen kan worden. Die mensen hoef je nergens van te overtuigen. Je hoeft ze niet aan het lezen te krijgen (wat je ook niet van plan was) en je kunt ze rustig laten gaarsudderen in hun letterloze (in wezen benijdenswaardige) bestaan.

De mensen die soms lezen, of die net de verkeerde boeken lezen: daar moet je voor uitkijken. Die zijn in staat om je binnen de kortste keren in de verdediging te dringen. De lezers van literaire thrillers, de mensen die Marcel Möring een briljante stilist vinden, en nog erger: de mensen die Harry Mulisch wel eens over het Leidseplein hebben zien lopen, dáár moet je voor oppassen.

Mijn sympathie gaat, met terugwerkende kracht, uit naar een oom die een discussie over Jan Wolkers, opgelaaid tijdens een familiebijeenkomst ergens in de jaren tachtig, toen mensen nog wisten wie Jan Wolkers was, beslechtte met de zin: ‘Die man is een smeerlap.’ Toen ik adem schepte om hem van repliek te dienen, zei hij: ‘En dat is het laatste wat er hier over wordt gezegd, onder mijn dak.’

Een bondig geformuleerde kritiek. Daar hou ik (nu) van.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s